Molendowska, Magdalena ; Miernik, Rafał ; Górski, Paweł ; Ostrowska, Martyna
Monografia obejmuje zagadnienia z zakresu bezpieczeństwa oraz obowiązujących przepisów dotyczących przemieszczania się osób i towarów w UE. Wskazano na osiągnięcia oraz narzędzia informatyczne służące walce z przestępczością i ochronie granic. Omówiono nowoczesne systemy elektroniczne: SIS, ETIAS, Eurodac, ECRIS. Wymienione narzędzia zostały poddane ocenie. Podjęto również problematykę analizy ryzyk związanych ze swobodnym przemieszczaniem się ludności w ramach UE. Omówiono ewolucję koncepcji swobodnego przepływu osób, a także znaczenie i cele zintegrowanego zarządzania granicami. Ponadto omówiono rolę i znaczenie mediów w kryzysach migracyjnych w Europie i działania państw europejskich mające na celu zapobieganie nielegalnym przepływom migracyjnym. W monografii nie zabrakło ważkiego i aktualnego wątku zagrożeń cyberbezpieczeństwa w globalnych łańcuchach dostaw. Wartościowym komponentem tej części opracowania jest szczegółowa analiza i ocena przeprowadzonych przez hakerów w latach 2017-2023 ataków cyberterrorystycznych na firmy sektora TSL. Ponadto kompleksowo zaprezentowano specyfikę sektora kolejowego w kontekście bezpieczeństwa (w ujęciu safety i security). W ostatniej części poruszono istotną problematykę bezpieczeństwa ruchu drogowego i poszukiwania nowych instrumentów jego poprawy.
WSTĘP 7
ROZDZIAŁ 1 BEZPIECZEŃSTWO PRZEMIESZCZANIA SIĘ W STREFIE SCHENGEN 13
1.1. Geneza i istota strefy Schengen 13
1.2. Działanie i korzystanie z Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) 20
1.3. Polityka wizowa EU 26
1.4. Wizowy System Informacyjny (VIS) 29
1.5. EURODAC – system zarządzania europejskimi wnioskami azylowymi 36
1.6. ETIAS – Europejski system informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż 38
1.7. EES – System wjazdu/wyjazdu 42
1.8. Europejski system przekazywania informacji z rejestrów karnych (ECRIS) 44
ROZDZIAŁ 2 ZARZĄDZANIE BEZPIECZEŃSTWEM NA GRANICACH WEWNĘTRZNYCH I ZEWNĘTRZNYCH UE 47
2.1. Metody i narzędzia 47
2.2. Instytucje zarządzające bezpieczeństwem na granicach UE 50
2.2.1. Agencja Unii Europejskiej ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości (eu-LISA) 52
2.2.2. Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej (Frontex) 56
2.2.3. Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu (EASO) 60
ROZDZIAŁ 3 GRANICE ZEWNĘTRZNE UNII EUROPEJSKIEJ – ANALIZA RYZYK ZWIĄZANYCH ZE SWOBODNYM PRZEMIESZCZANIEM SIĘ LUDNOŚCI 65
3.1. Wspólna polityka zarządzania granicami zewnętrznymi 65
3.2. Rola i znaczenie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej (Frontex) w ochronie granic zewnętrznych UE 70
3.3. Analiza zagrożeń na granicach Unii Europejskiej 76
ROZDZIAŁ 4 ROLA I ZNACZENIE MEDIÓW W KRYZYSACH MIGRACYJNYCH W EUROPIE 93
4.1. Przyczyny kryzysów migracyjnych Europie 93
4.2. Komunikowanie i media tradycyjne a kryzys migracyjny 100
4.3. Rola i znacznie mediów elektronicznych w przekazach o kryzysie migracyjnym 111
4.4. Przekazy medialne o kryzysach migracyjnych w Polsce i na Węgrzech 114
ROZDZIAŁ 5 BRANŻA TRANSPORT-SPEDYCJA-LOGISTYKA (TSL) WOBEC WYZWAŃ CYBERBEZPIECZEŃSTWA 125
5.1. Specyfika branży TSL w kontekście zagrożeń cyberbezpieczeństwa 125
5.2. Analiza i ocena cyberataków w branży TSL – studium przypadku 135
5.3. Techniki cyberataków na podmioty z branży TSL 144
5.4. Przeciwdziałanie zagrożeniom cyberbezpieczeństwa w sektorze TSL 150
ROZDZIAŁ 6 BEZPIECZEŃSTWO W TRANSPORCIE KOLEJOWYM 155
6.1. Specyfika transportu kolejowego w kontekście bezpieczeństwa 155
6.2. Typologia i charakterystyka zagrożeń bezpieczeństwa w transporcie kolejowym 160
6.3. Analiza i ocena wypadków i katastrof kolejowych – studium przypadku 168
6.4. Analiza i ocena aktów terroru i cyberataków na kolei – studium przypadku 175
6.5. Służby i organizacje zapewniające bezpieczeństwo kolei 181
ROZDZIAŁ 7 INTELIGENTNE SYSTEMY TRANSPORTOWE JAKO NARZĘDZIE POPRAWY BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO 187
7.1. Bezpieczeństwo ruchu drogowego – istota i definicja 189
7.2. Inteligentne systemy transportowe – definicja, istota, korzyści i architektura 198
7.3. Inteligentne systemy transportowe na świecie 214
7.4. Inteligentne systemy transportowe w wybranych polskich miastach 218
7.5. Inteligentne systemy transportowe a bezpieczeństwo ruchu drogowego 226
BIBLIOGRAFIA 237
SPIS RYSUNKÓW 263
SPIS TABEL 265
978-83-67580-88-5 (druk) ; 978-83-67580-89-2 (wersja elektroniczna)
Wydawnictwo Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach
oai:bibliotekacyfrowa.ujk.edu.pl:12628 ; doi:10.25951/11143
tylko w Oddziale Informacji Naukowej
25 lut 2025
25 lut 2025
0
https://bibliotekacyfrowa.ujk.edu.pl/publication/11143
Molendowska, Magdalena Miernik, Rafał Górski, Paweł Ostrowska, Martyna
Molendowska, Magdalena Górski, Paweł Miernik, Rafał Ostrowska, Martyna
Molendowska, Magdalena Jarocki, Tomasz Miernik, Rafał Zalewski, Piotr
Molendowska, Magdalena
Pawlik, Andrzej Dziekański, Paweł Górski, Dominik Orzechowski, Mateusz Szymocha, Olga